fa معرفی یک مدل سازمانی نیمه متمرکز برای سازماندهی و گسترش خدمات آموزش بیمار: با نقش محوری تخصصي Special پژوهشي Research <p style="text-align: justify" dir="rtl"><strong>مقدمه:</strong> آموزش‌بیمار حلقه‌ی فراموش شده مراقبت بالینی اثربخش در مراکز درمانی کشورمان است، نبود سیاست هماهنگ برای سازماندهی نیرو به منظور گسترش خدمات آموزش بیمار، منجر به عدم ارایه خدمات موثر به بیماران برای دستیابی به "مراقبت از خود" در راستای رسالت سازمانهای بهداشتی – درمانی می‌شود.</p> <p style="text-align: justify" dir="rtl"><strong>هدف : </strong>معرفی یک مدل سازمانی نیمه‌متمرکز برای سازماندهی خدمات آموزش بیمار با تاکید بر نقش محوری پرستاران است.</p> <p style="text-align: justify" dir="rtl"><strong>مواد و روشها: </strong>مطالعه بخشی از بازتاب اقدام‌پژوهی‌گسترش‌نقش پرستاران آموزش‌دهنده‌ی الزهرا(س) است که بر اساس مدل اقدام‌پژوهی ارتقادهنده-رهایی‌بخش از دی ماه 1390 در مرکز آموزشی درمانی الزهرا(س) اصفهان  آغاز شده است. سازماندهی تیم مرکزی و گروه‌های راهبردی و بازخوردی و استفاده از مهارت‌های رهبری تغییر با  فرایند مشارکت‌جویانه، برنامه‌ریزی راهبردی و عملیاتی، منجر به گسترش خدمات آموزش ‌بیمار شد. ساختار سازمانی، تعاملات و نقش‌های پرستاران در سازماندهی اقدامات فوق، از 115مکاتبه اداری، بیش از 1000رایانامه و740صفحه مستندات مشارکت بالین و دانشگاه،‌ به صورت هدفمند جمع‌آوری و تحلیل محتوای کیفی مستمر داده‌ها به صورت قراردادی وتجمعی انجام شد.</p> <p style="text-align: justify" dir="rtl"><strong>یافته‌ها:</strong> از تئوری زنده اقدام‌پژوهی با مضمون «پرستار در نقش رهبر و مدیر»، با تأیید 10 متخصص طرحواره‌ای با عنوان «مدل سازمانی نزدیک‌تر ‌کننده» برای سازماندهی خدمات آموزش‌بیمار در مرکز الزهرا(س) استخراج گردید. مدل فوق نشان‌دهنده درونمایه‌های ساختاری، برنامه‌های مشارکت‌جویانه و تعاملات نزدیک‌تر حوزه‌های سه‌گانه دانشگاهی و خدمات بهداشتی درمانی و تلاش سازماندهی شده‌ پرستاران در استقرار ساختار تخصصی و نیمه‌متمرکز پروژه اقدام‌پژوهی دانشجویی، در بستر عناصر زمینه‌ای شامل منابع‌جامعه،‌ گیرندگان و ارائه‌دهندگان خدمات بیمارستانی، به منظور جلب مشارکت عناصر اجرایی معاونت‌های آموزش، پژوهش، بهداشت و درمان است که به توسعه خدمات آموزش‌بیمار منتهی گردیده است.</p> <p style="text-align: justify" dir="rtl"><strong>نتیجه‌گیری:</strong> مدل سازمانی نزدیک‌تر‌کننده‌ چگونگی همکاری حوزه آموزشی-پژوهشی وحوزه‌های بهداشت و درمان با ایفای ‌نقش مؤثر پرستاران در سازماندهی و گسترش خدمات آموزش‌بیمار طی یک پروژه اقدام‌پژوهی مشارکتی را تبیین می‌کند. با توجه به نتایج  مثبت مطالعه و با شکل‌گیری معاونت پرستاری در نظام سلامت کشور ما ایران، آزمون این مدل برای گسترش خدمات آموزش بیمار و ارتقای نقش آموزشی پرستاران از طریق اقدام‌پژوهی در عرصه‌های ‌ مشابه یا محدوده وسیع تر پیشنهاد می‌شود.</p> <p style="text-align: justify" dir="ltr"><strong>Introduction: </strong>Patient education is the missing link for effective clinical care in our hospitals. In accordance with the mission of the health system, lack of a coordinated policy in organized human resources in patient education services, resulting in a failure to provide effective services to patients to achieve "self-care".</p> <p style="text-align: justify" dir="ltr"><strong>Aim:</strong> To introduce a semi-centralized organizational model emphasizing the pivotal role of nurses in organizing patient education services.</p> <p style="text-align: justify" dir="ltr"><strong>Methods</strong>: This study is part of the reflection phase of the Nurse-Educators' Al-Zahra Role Expansion Action Research(NEAREAR Project) in Al-Zahra educational Hospital in Esfahan which has been started from January 2012, conducted through Enhancement-Emancipator Model of action research. By organizing three groups of the Core Team, Steering groups and Feedback communities and using leadership for change skills, the strategic process and operational planning of the participatory project led to development of patient education services. Data on organizational structure, interactions and roles of nurses in organizing above mentioned actions, purposefully collected from 115 administrative correspondences, over than 1,000 emails and 740 pages of documentation during clinical-academic partnership. Conventional and summative qualitative content analysis was performed on a continuous basis.</p> <p style="text-align: justify" dir="ltr"><strong>Findings: </strong>From the enlightening process of the Living theory of action research, themed "the nurses' role as leaders and managers", the <strong>"</strong>Nearer organizational model", was extracted for organizing patient education services in Al-Zahra educational Hospital with approval of 10 experts including structural themes, participatory programs and closer academic-clinical interactions  in both health care and therapeutic sectors. The "Nearer model" represents organized efforts of nurses in the establishment of an semi centralized professional structure of a scholar action research project, led to encourage nearer participation of the three executive components of healthcare system in the Deputies of Education & Research, Health and Treatment in the triple context of the underlying elements of the community resources, recipients and providers of health care services, that resulted to the development of the patient education services in a hospital.</p> <p style="text-align: justify" dir="ltr"><strong>Conclusion: </strong>The model explains how the collaborative actions of educational research, health care, can be closer by effective role of nurses in organizing and expanding patient education services during a participatory action research project. Given the positive results of the study, and according to the formation of Nursing Deputy in our Health System in Iran, it is suggested to test the model for promote the role of nurses in patient education services through action research for development of the patient education services in similar fields or in larger scales.</p> آموزش بیمار, اقدام پژوهی, ایران, پرستاران, مدل سازمانی action research, nurses, organizational model, patient education services 8 25 http://ijnv.ir/browse.php?a_code=A-10-523-2&slc_lang=fa&sid=1 Parvaneh khorasani پروانه خراسانی khorasanp@gmail.com 10031947532846003646 10031947532846003646 No Department of Nursing, Faculty of Nursing and Midwifery, Shahid Beheshti University of Medical Sciences دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی -دانشکده پرستاری و مامایی Maryam Rassouli مریم‌ رسولی rassouli.m@gmail.com 10031947532846003647 10031947532846003647 Yes Department of Nursing, Faculty of Nursing and Midwifery, Shahid Beheshti University of Medical Sciences دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی -دانشکده پرستاری و مامایی گروه اطفال Soroor Parvizy سرور پرویزی s_parvizy@yahoo.com 10031947532846003648 10031947532846003648 No Department of Pediatric Nursing, Nursing and Midwifery Faculty, Center for educational research in medical sciences(CERMS), Iran university of medical sciences دانشکده پرستاری و مامایی، مرکز تحقیقات آموزش علوم پزشکی،دانشگاه علوم پزشکی ایران Mansoureh Zagheri-Tafreshi منصوره زاغری تفرشی tafreshi45@hotmail.com 10031947532846003649 10031947532846003649 No Department of Nursing, Faculty of Nursing and Midwifery, Shahid Beheshti University of Medical Sciences دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی -دانشکده پرستاری و مامایی گروه مدیریت پرستاری Mahmood Nasr-Esfahani محمود نصراصفهانی salamat@azh.mui.ac.ir 10031947532846003650 10031947532846003650 No Al-Zahra teaching hospital, Medical University of Isfahan دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، مرکز آموزشی درمانی الزهرا(س)