|
حکمرانی اخلاقی هوش مصنوعی در آموزش بالینی علوم پزشکی: چارچوبی سیاستی برای طراحی و استقرار راهنمای تصمیم‌گیری اخلاقی
|
مهدیه جوکار   ، شاداب شاه علی* |
| دانشکده علوم پزشکی، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران. ، shadab.shahali@modares.ac.ir |
|
|
چکیده: (13 مشاهده) |
مقدمه: گسترش هوش مصنوعی در آموزش بالینی علوم پزشکی، در کنار فرصت‌های آموزشی، چالش‌هایی در زمینه ایمنی، عدالت و اخلاق ایجاد کرده است. این خلاصه سیاستی با هدف تبیین مبانی، فرایند تدوین و گزینه سیاستی پیشنهادی برای یک راهنمای تصمیم‌گیری اخلاقی استفاده هوش مصنوعی در آموزش بالینی، تدوین شد.
روش‌ها: راهنما در سه فاز و بر پایه کتابچه توسعه راهنمای سازمان جهانی بهداشت تدوین شد؛ مرور یکپارچه براساس PRISMA2020 و جست‌وجو در پایگاه های PubMed ، Scopus و Web of Science از فوریه ۲۰۱۵ تا فوریه ۲۰۲۶، اجماع خبرگان با تکنیک گروه اسمی و ارزیابی کیفیت با ابزار AGREE II انجام شد. ساختار خلاصه سیاستی از چهار گام تعریف مسئله، بیان سیاست، ارائه استدلال با شواهد و بررسی پیامدها پیروی می‌کند.
یافته‌ها: چالش‌های اخلاقی در پنج حوزه شامل دقت و توهم خروجی‌ها، تضعیف قضاوت بالینی و وابستگی بیش‌ازحد، سوگیری الگوریتمی و نابرابری، حریم خصوصی و محرمانگی داده‌های حساس و یکپارچگی علمی و عدالت در ارزشیابی شناسایی شدند. راهنمای نهایی شامل ده ماده، تعریف ۲۲ اصطلاح کلیدی، اصول کلی، تفکیک کاربردهای مجاز مشروط از غیرمجاز برای دانشجویان، آموزشگران و سازمان‌ها و دستورالعمل استاندارد افشا بود. چهار ارزیاب مستقل، وضوح ارائه (۹۵٫۶٪) و دامنه و هدف (۹۲٫۷٪) را بالاترین امتیازها ارزیابی کردند. دقت تدوین و کاربردپذیری در سطح بالا و مشارکت ذی‌نفعان و استقلال ویراستاری در سطح متوسط قرار گرفت. سه ارزیاب استفاده از راهنما را با اصلاحات و یک ارزیاب بدون تغییر توصیه کردند.
نتیجه‌گیری: شواهد موجود از یک چارچوب مدیریت ریسک و کاربرد متناسب حمایت می‌کنند. راهنمای پیشنهادی باید استفاده از هوش مصنوعی را بر اساس هدف، حساسیت داده، میزان اثر بر تصمیم آموزشی، بالینی و سطح نظارت انسانی طبقه‌بندی کند و اثربخشی آن پس از اجرا ارزیابی شود.
|
|
| واژه‌های کلیدی: هوش مصنوعی، آموزش بالینی، اخلاق پزشکی، خلاصه سیاستی، راهنمای تصمیم‌گیری اخلاقی |
|
|
|
نوع مطالعه: پژوهشي |
موضوع مقاله:
تخصصي
دریافت: 1405/7/20 | پذیرش: 1405/8/11 | انتشار: 1404/7/10
|
|
|
|
|
|
|
| ارسال پیام به نویسنده مسئول |
|
|
|
| ارسال نظر درباره این مقاله |
|
|
|
